“ได้ยินมาว่า บางคนเขาไปเก็บทุกปีตามฤดูกาล หลายๆ คนก็ได้เงินมาแปดหมื่น แสน แสนสาม แสนห้า แสนแปด มันก็เป็นแรงจูงใจ อู้ว ทำไมเขาได้เยอะจัง ถ้าเราไปก็น่าจะได้แสนกว่ากลับมาอยู่นะ” เสียงจากเจนปรียา จำปีหอม หนึ่งในอดีตแรงงานอีสานที่เคยเดินทางไปเก็บผลไม้ป่าที่ฟินแลนด์ อธิบายแรงจูงใจของเธอในการบินลัดฟ้าข้ามประเทศหวังกอบโกยเงินทองสร้างชีวิตให้ดีขึ้นโดยหารู้ไม่ว่าสิ่งที่กำลังจะออกดอกออกผลไม่ใช่เบอร์รีแต่เป็นหนี้ก้อนโต

การเตรียมข้าวของและเงินทองเฉียดแสนเพื่อที่จะสำรองจ่ายค่าเดินทางได้เริ่มต้นขึ้นภายหลังจากการตัดสินใจหิ้วกระเป๋าเดินทางหวังเก็บเกี่ยวกำไรจากการข้ามทวีป และค้นหาทองคำในป่าของยุโรป ความจริงที่กำลังรอพวกเขาเหล่าแรงงาน คือการทำงาน 15 ชั่วโมงต่อวัน ในระยะเวลา 3 เดือน ค่าน้ำมันของรถยนต์ที่ต้องออกไปเก็บผลไม้ในป่า การเสี่ยงดวงกับปริมาณผลไม้ในแต่ละวันที่ไม่แน่นอน รวมถึงราคาของผลไม้ที่จะได้เพียงกิโลกรัมละ 1 ยูโร ทั้งที่ความเป็นจริงราคาผลไม้ป่าของตลาดฟินแลนด์อยู่สูงถึงกิโลกรัมละ 6-7 ยูโร แรงงานหลายคนถึงกับเข่าทรุดเมื่อพบว่าความพยายามตลอด 3 เดือนที่เดินทางข้ามน้ำข้ามทะเลมาให้ของขวัญชิ้นโตกับพวกเขาที่เรียกว่า “หนี้สิน”

ความจริงแล้วกรณีเก็บเบอร์รี่มีปัญหาทั้งในประเทศสวีเดนและประเทศฟินแลนด์ กรณีของสวีเดนศาลไทยอุทธรณ์ยกฟ้องตามศาลชั้นต้น การตัดสินของศาลในครั้งนี้ ใช้คำตัดสินของศาลในการอ้างอิง โดยศาลได้รับรู้การมีสัญญา 2 ฉบับของบริษัทไทยที่ส่งแรงงานไปสวีเดนเป็นที่เรียบร้อย

ในกรณีที่บริษัทไทยที่ส่งแรงแรงไปประเทศสวีเดนพยายามที่จะฟ้องร้องแรงงานที่กล่าวโทษถึงบริษัท ซึ่งปัญหานี้ทำให้แรงงานต้องเผชิญการเข้าสู่กระบวนการยุติธรรม แต่เมื่อมีการคุ้มครองแรงงานตามกฎหมายทั้งสวีเดนและไทย อันเนื่องมาจากสถานะแรงงานตามฤดูกาล ศาลจึงยกฟ้อง คาดหวังว่าคำตัดสินของศาลครั้งนี้ จะนำมาสู่แสงแห่งปลายอุโมงค์ เป็นตัวอย่างการแก้ไขปัญหาให้กรณีของฟินแลนด์ด้วยการที่รัฐบาลฟินแลนด์รับรองสถานะแรงงานกับคนงานที่ไปเก็บเบอร์รี่อย่างถูกต้องแต่ไม่รับความคุ้มครองในฐานะแรงงานเช่นเดียวกับสวีเดน

กุลธิดา รุ่งเรืองเกียรติ กรรมการบริหารคณะก้าวหน้า เล่าถึงความคืบหน้ากรณีแรงงานที่ที่มีประเด็นร่วมกันข้างต้นของของฟินแลนด์ ในการประชุมระหว่างรัฐสภาฟินแลนด์ และไทย ในกรณีการเรียกร้องค่าเสียหายและพยายามหาทางออกร่วมกันในวันที่ 12 กันยายน 2566 ที่ผ่านมา ณ สัปปายะสภาสถาน กรุงเทพมหานคร

28 พฤศจิกายน 2566 เว็บไซต์ POLISI (Police officer of Finland) เผยแพร่ข่าวเรื่อง กรณีการค้ามนุษย์ครั้งใหญ่ แรงงานเก็บเบอร์รีไทยในฟินแลนด์กำลังอยู่ในขั้นตอนของการรอพิจารณาดำเนินคดี

เดือนธันวาคม 2566 ยังไม่มีรายงานเพิ่มเติมถึงความคืบหน้าในการดำเนินคดี เจนปรียา จำปีหอม อธิบายถึงสถานการณ์ล่าสุดเมื่อเดือน ธันวาคม 2566 ว่า “มีตำรวจจากประเทศฟินแลนด์ได้สอบปากคำเพิ่มเติมไปเมื่อกันยายน แต่ยังไม่มีความคืบหน้าจากประเทศปลายทาง เขาบอกเราแค่ว่าคดีกำลังอยู่ในกระบวนการ เราต้องติดตามต่อไป”

เนื้อเรื่องที่เกี่ยวข้อง

image_pdfimage_print