วีรบุรุษประชาธิปไตยในสกลนคร

มืองสกลนครได้ชื่อว่า เป็นเมืองแห่งวีรบุรุษประชาธิปไตย ที่เป็นครูทางความคิดหลายคน อย่าง เตียง ศิริขันธ์ ครอง จันดาวงศ์​ จิตร ภูมิศักดิ์ The Isaan Record จึงตามรอยบรรดาบรมครูเหล่านั้นว่า แม้ชีวิตพวกเขาจะดับสูญ แต่ได้ส่งพลังความคิดทางประชาธิปไตยไว้บนเทือกเขาภูพานอย่างไร

ชายคาเรื่องสั้น (9) เผาป้ายวายวอด

ชายคาเรื่องสั้นเรื่องนี้เป็นของ “สันติสุข กาญจนประกร” ดุจเสมือนเรื่องจริงโดยเฉพาะในยุคต่อสู้เรื่องประชาธิปไตยของครอบครัวชนชั้นกลางบางครอบครัวที่ผู้ปกครองกินสลิ่ม ทว่าลูกในไส้ออกมาเรียกร้องเคลื่อนไหวเรียกร้องเพื่อคนเท่ากัน แต่จะเกิดอะไรขึ้นเมื่อลูกของเธอถูกจับในข้อหาฉกรรจ์ตามมาตรา 112 และ 116 ซึ่งคนรุ่นใหม่ส่วนใหญ่ต้องเผชิญ

บันทึกการเดินทาง, อารยธรรมลุ่มน้ำชี และเรื่องอื่นๆ (1) : จากเมืองบางกะปิสู่เมืองลพบุรี

การเดินทางของคนทำหนัง “วิชชานนท์ สมอุ่มจารย์” สนุกตั้งแต่เริ่มเดินทางด้วยการพยายามตามหาวัตถุดิบเพื่อถ่ายด้วยการตามหารากของเมืองจำลองในหนังสือมานี มานะ ว่าเป็นที่ไหนกันแน่ เพราะผู้เขียน คือ ครูรัชนี ศรีไพรวรรณ เกิดที่ อ.โกสุมพิสัย จ.มหาสารคาม แต่กลับมีข้อมูลว่า เมืองจำลองในหนังสือมานีมานะเป็น จ.ลพบุรี เขาจึงออกเดินทางค้นหา แต่ก็มีอุปสรรคและเรื่องเล่ามากมาย โดยเฉพาะเมื่อเขาเจอกับลิงเจ้าถิ่นอย่างลิงแสมลพบุรี เรื่องราวพัลวันจึงเกิดขึ้น

วงเสวนาชี้ท้องถิ่นถูกทำให้อ่อนแอมากว่า 100 ปี

วงเสวนาชี้ท้องถิ่นถูกทำให้อ่อนแอมากว่า 100 ปี ปลุกเลือกตั้งผู้ว่าฯ-ยกเลิกส่วนภูมิภาค กระจายอำนาจ 360 องศาให้ชาวบ้าน-ภาคปชช.มีส่วนร่วม ศ.ธเนศวร์ เจริญเมือง ปลุกกระแสให้จับตา 30 กย.ให้ศาลนับเลข 8 ให้เป็น ขณะที่ปัญหา 3 จ.ใต้ไร้ทางออกเหตุกระจายอำนาจถูกมองแยกดินแดน “อาจารย์มข.” ชำแหละโครงสร้างถ่วงกระจายอำนาจ-ขวางพัฒนาปชต. ส่วน“อ.ยุกติ มธ.” ระบุกรุงเทพฯ กินรวบอำนาจทั้งส่วนกลาง-ท้องถิ่น

ประวัติศาสตร์ “จังหวัดหนองบัวลำภู” ที่เพิ่งสร้าง ตอน 2

ตอนที่แล้วได้พาย้อนไปถึงข้อถกเถียงบนโซเชียลมีเดียว่า ใครกันแน่ที่เป็นผู้สร้างเมืองหนองบัวลำภูระหว่าง พระวอ พระตา กับพระนเรศวร คราวนี้ผู้เขียนจะพาคุยกับบันทึกความทรงจำของคนจากรุ่นสู่รุ่นว่า พวกเขาเหลือความทรงจำอย่างไร

ฝันของวัยรุ่นโรจาวา

การเรียกร้องของคนรุ่นใหม่ในช่วงที่ผ่านมา ส่วนหนึ่งต้องการการกระจายอำนาจและการจัดการตัวเอง ใช่ว่าจะเป็นเรื่องไกลตัวและเกิดขึ้นมาแล้วในหลายประเทศ ลองดูโมเดลของ “โรจาวา” ที่สร้างรัฐของตัวเองขึ้นมา กระทั่งเกิดความเท่าเทียมของทุกชนชั้น บทความโดย จิรัชญา หาญณรงค์

คอมมิวนิสต์ในป่าดงพระเจ้า แดนสนธยา หรือ “แหล่งแสวงหา”

ในอดีต “ป่าดงพระเจ้า” เคยเป็นฐานปฏิบัติการของคอมมิวนิสต์กินพื้นที่ 4 อำเภอจังหวัดกลนคร ป่าแห่งนี้เป็นที่สนับสนุนของเตียง ศิริขันธ์ และวีรบุรุษภูพานอีกหลายคน อีกทั้งยังเป็นชัยภูมิทางการเมืองในการจัดตั้งชาวบ้านให้มีความคิดอ่านทางการเมืองที่มีความสำคัญต่อประวัติศาสตร์การเมืองอีสาน The Isaan Record ลงพื้นที่ถอดสลักชุดความคิดของนักแสวงหาที่เคยใช้ชีวิตเป็นคอมมิวนิสต์ในดงป่าใหญ่แห่งนั้นว่า จนถึงวันนี้พวกเขาได้เรียนรู้อะไรจากการเข้าดงพระเจ้า

ฟัง…ก่อนเปลี่ยนเป็นไร่อ้อยบนสนามบินเสรีไทยบ้านนาคู 

“สนามบินเสรีไทย คือ ความภูมิใจของชาวนาคู” เป็นข้อความที่ปลุกให้ชาวบ้านนาคูหลายร้อยคนลุกขึ้นสู้ด้วยการตบเท้าเข้ายื่นหนังสือต่อนายอำเภอเพื่อระงับยับยั้งกองทัพอากาศเข้าใช้พื้นที่สนามบินเสรีไทยด้วยการปลูกอ้อยกว่า 100 ไร่ เพื่อกลบฝังประวัติศาสตร์ชาติไทย โดยไม่สอบถามชาวบ้าน นี่จึงเป็นบทเรียนและบทสรุปบนหน้าฉากหนึ่งของการต่อสู้ของชาว จ.กาฬสินธุ์ที่สามารถปกป้องประวัติศาสตร์ชุมชนและประวัติทางการเมืองที่คนในพื้นที่มีบทบาทสำคัญในช่วงสงครามโลกครั้งที่สองได้อย่างมีเกียรติและมีศักดิ์ศรี

ธงชัย วินิจจะกูล : รากฐานของท้องถิ่นที่ไร้อิสระ

“ธงชัย วินิจจะกูล”  เปรียบสยามคล้ายรัสเซียฮุบหัวเมืองทำลายภาษาแล้วบังคับให้เรียนภาษาไทยกลาง แนะกระจายอำนาจให้ท้องถิ่นอิสระ  

พาตะลอนสนามบินเสรีไทยบ้านห้วยแคน จ.สกลนคร

ท่ามกลางข่าวการไล่รื้อทำลายประวัติศาสตร์สนามบินเสรีไทยบ้านนาคู จ.กาฬสินธุ์ The Isaan Record ได้ลงพื้นที่สำรวจสนามบินเสรีไทยอีกแห่ง แต่อยู่ที่ จ.สกลนคร ซึ่งเป็นสนามบินเพียงแห่งเดียวของเสรีไทยที่ยังคงเหลือร่องรอยที่ทำให้เห็นว่าเคยมีประวัติศาสตร์ทางการเมืองที่เชื่อมต่อในการกู้ชาติจากครอบงำของญี่ปุ่นในช่วงสงครามโลกครั้งที่ 2 ที่ชาวอีสานได้ร่วมต่อสู้

กองทัพอากาศเตรียมรื้อสนามบินเสรีไทยบ้านนาคูปลูกไร่อ้อย

ผู้รับเหมาขนรถแมคโฮเตรียมรื้อถอนสนามบินเสรีไทยนาคู จ.กาฬสินธุ์ เปลี่ยนเป็นไร่อ้อยร้อยไร่ ชาวบ้านหวั่นทำลายประวัติศาสตร์และปล่อยสารเคมีลงแหล่งน้ำชุมชน 

จุดกำเนิดราษฎรโขงชีมูล: อัตลักษณ์การเมืองใหม่ของ ‘อีสาน’ หลัง 60 ปีแห่งความซบเซา (ตอน 2)

ในตอนที่ 1 รัสเซลล์ แชปแมน สำรวจสำนึกในภูมิภาคอีสานที่ถูกปลุกขึ้นมา โดยการชุมนุมประท้วงของคนรุ่นใหม่ในช่วงไม่กี่ปีที่ผ่านมา ซึ่งถูกจุดชนวนจากการสั่งยุบพรรคอนาคตใหม่ ทว่าความเคลื่อนไหวทางการเมืองก็ยังคงดำเนินเรื่อยมา แม้เวลาผ่านไปกว่าปีครึ่ง แต่ยังคงต้องจับตาว่า ความตื่นตัวนี้จะแผ่วลงหรือไม่

ประวัติศาสตร์ “จังหวัดหนองบัวลำภู” ที่เพิ่งสร้างตอน 1

เป็นข้อถกเถียงบนโลกโซเชียลมีเดียว่า ใครกันแน่เป็นผู้สร้างเมือง “หนองบัวลำภู” ระหว่าง “สมเด็จพระนเรศวร” ที่ถูกเชิดชูด้วยการสร้างอนุสาวรีย์อย่างยิ่งใหญ่กับ “พระวอพระตา” ที่มีรูปปั้นเล็กๆ ที่อยู่ในพื้นที่เดียวกัน ณัฐวุฒิ รังศรีรัมย์ นำประเด็นทางประวัติศาสตร์นี้ชวนมาถกเถียง ทางกองบรรณาธิการได้แบ่งออกเป็น 2 ตอนเพื่อความง่ายต่อการติดตาม

ความทรงจำของเสื้อแดงอุบลในคดีเผาศาลากลางจังหวัด

อดีตนักโทษคดีเผาศาลากลาง จ.อุบลฯ ออกจากขุมนรกเพื่อบอกเล่าเรื่องราวชีวิตที่มีการเปลี่ยนแปลงและผลกระทบที่เกิดขึ้นหลังจากพ้นโทษ จนถึงตอนนี้พวกเขาก็ยังยืนยันว่า “ไม่มีส่วนเกี่ยวข้องในการเผาศาลากลาง”